साईमत न्यूज नेटवर्क –
देशातील रेल्वे वाहतूक व्यवस्था आधुनिक होत असताना नव्या पिढीतील रेल्वेगाड्यांची संख्याही सातत्याने वाढत आहे. वंदे भारत एक्सप्रेस आणि अमृत भारत एक्सप्रेस या दोन्ही गाड्यांनी प्रवाशांचे विशेष लक्ष वेधून घेतले आहे. आधुनिक सुविधा, आकर्षक रचना आणि प्रवाशांच्या गरजा लक्षात घेऊन तयार करण्यात आलेल्या या दोन्ही गाड्यांमध्ये मात्र वेग, डब्यांची रचना, तिकीटदर आणि प्रवासाच्या सुविधांच्या बाबतीत महत्त्वपूर्ण फरक आहेत.
वंदे भारत एक्सप्रेस ही वेगवान आणि प्रीमियम प्रवासासाठी ओळखली जाते. रेल्वेच्या माहितीनुसार या गाडीची कमाल वेगमर्यादा ताशी १६० किलोमीटरपर्यंत आहे. मात्र प्रत्यक्ष प्रवासातील वेग हा संबंधित मार्गाची क्षमता, रेल्वे मार्गावरील परिस्थिती आणि इतर तांत्रिक बाबींवर अवलंबून असतो. कमी वेळेत वेग पकडणे तसेच आवश्यकतेनुसार प्रभावीपणे गती कमी करणे, ही वंदे भारतची प्रमुख वैशिष्ट्ये मानली जातात. दुसरीकडे, अमृत भारत एक्सप्रेसचा कमाल वेग सुमारे ताशी १३० किलोमीटरपर्यंत आहे. त्यामुळे वेळेला अधिक महत्त्व देणाऱ्या प्रवाशांसाठी वंदे भारत, तर तुलनेने किफायतशीर प्रवासासाठी अमृत भारत हा पर्याय ठरू शकतो.
तिकीटदरातही मोठा फरक
तिकीटदराच्या बाबतीत अमृत भारत एक्सप्रेस ही तुलनेने बजेटमध्ये प्रवास करणाऱ्या प्रवाशांसाठी उपयुक्त ठरते. या गाडीमध्ये प्रामुख्याने वातानुकूलित नसलेले शयनयान आणि अनारक्षित डबे उपलब्ध आहेत. त्यामुळे लांब पल्ल्याचा प्रवास कमी खर्चात करण्याची इच्छा असलेल्या प्रवाशांना हा पर्याय फायदेशीर ठरतो. वंदे भारतमध्ये वातानुकूलित आसन व्यवस्था असून ती प्रीमियम श्रेणीतील गाडी असल्याने तिचे भाडे तुलनेने अधिक असते. अर्थात, दोन्ही गाड्यांचे प्रत्यक्ष भाडे प्रवासाचे अंतर, मार्ग आणि उपलब्ध श्रेणीनुसार बदलते.
डब्यांच्या रचनेत वेगळेपणा
वंदे भारतच्या चेअर कार प्रकारात वातानुकूलित चेअर कार आणि एक्झिक्युटिव्ह क्लास अशा सुविधा उपलब्ध आहेत. आरामदायी आसनव्यवस्था आणि आधुनिक अंतर्गत रचना हे या गाडीचे वैशिष्ट्य आहे. अमृत भारत एक्सप्रेसमध्ये वातानुकूलित नसलेले शयनयान तसेच अनारक्षित डबे असून, लांब पल्ल्याच्या प्रवासासाठी आवश्यक सुविधा उपलब्ध करून देण्यात आल्या आहेत. सुधारित आसन व बर्थ, सामान ठेवण्यासाठी व्यवस्था, मोबाईल चार्जिंगची सुविधा, सीसीटीव्ही, एलईडी प्रकाश व्यवस्था आणि आधुनिक स्वच्छतागृहे यामुळे प्रवास अधिक सोयीस्कर करण्याचा प्रयत्न करण्यात आला आहे.
सुविधांमध्येही दोन्ही गाड्या आधुनिक
वंदे भारत एक्सप्रेसमध्ये बंदिस्त मार्गिका, प्रवासी माहिती प्रणाली, आरामदायी आसनव्यवस्था आणि जैव-व्हॅक्यूम स्वच्छतागृहांसह विविध आधुनिक सुविधा आहेत. दुसरीकडे, अमृत भारत एक्सप्रेसमध्ये मोबाईल चार्जिंग पॉइंट, सीसीटीव्ही, सुधारित बर्थ, आधुनिक प्रकाश व्यवस्था, सुरक्षा सुविधा आणि सुधारित फ्लशिंग यंत्रणा यांसारख्या सुविधा देण्यात आल्या आहेत.
मग प्रवाशांसाठी कोणती गाडी योग्य?
प्रवासाचा वेळ कमी असावा, वातानुकूलित प्रवास हवा आणि आधुनिक तसेच प्रीमियम अनुभवाला प्राधान्य असेल, तर वंदे भारत एक्सप्रेस अधिक योग्य पर्याय ठरू शकते. मात्र, कमी खर्चात लांब पल्ल्याचा प्रवास करायचा असेल आणि शयनयान किंवा अनारक्षित प्रवासाला प्राधान्य असेल, तर अमृत भारत एक्सप्रेस प्रवाशांसाठी अधिक किफायतशीर पर्याय ठरू शकते. त्यामुळे गाडीची निवड करताना केवळ वेग नव्हे, तर प्रवासाचे अंतर, तिकीटदर, आराम आणि उपलब्ध सुविधांचा विचार करणे महत्त्वाचे ठरते.
